tora co tydzień- wajechi'

wajechi’ – dwunasty fragment tory (rdz. 47,28-50-26) na kolejny tydzień, to także ostatni fragment księgi rodzaju (ספר בראשית sefer bereszit). nie ma w nim żadnego z 613 przykazań [nakazów i zakazów] תרי"ג מצוות tarjag micwot. umarł jaakow jakub, lat 147. wcześniej zawołał josefa józefa, mówiąc: אם-נא מצאתי חן בעיניך im-na macati chen beejnei’cha – podług wujka: jeślim nalazł łaskę przed obliczem twoim… żebyś mię nie grzebł w egipcie. i józef spełnił życzenie, ale wcześniej, jakub jeszcze powiedział józefowi: bóg wszechmogący ukazał mi się w luz w ziemi knaa’n אל שדי נראה-אלי בלוז בארץ כנען el szadaj nira’-ela’j belu’z bee’rec kna’an i powiedział uczynię cię płodnym i rozmnożę i zrobię cię לקהל עמים lekaha’l ami’m, czyli zgromadzeniem narodów (pardes lauder), w gromady ludzi (wujek), zbór narodów (cylkow), zborem ludów (neufeld), ojcem wielu narodów (romaniuk), i rozrośniesz się w wielki naród (bt). jaakow pobłogosławił יברך jeware’ch józefa. potem zebrał wszystkich synów, by im ogłosić: co się stanie z wami na końcu czasu אשר יקרא אתכם באחרית הימים aszer ikra’ etche’m beachari’t hajami’m. a „koniec czasu” to nadejście mesjasza. potem jaakow opisał ich przymioty oraz przyszłość, i choć ciekawie prawił, my zajmiemy się tylko opisem jehudy. dlaczego jehudy? bo od jego imienia żydzi, także potomkowie jedenastu braci i dwóch synów józefa, zwą się żydami, to jest יהודים jehudi’m. jaakow powiedział, że jehuda to גור אריה יהודה gur arie jehuda, czyli według pardes lauder: młodym lwem jest jehuda, i jeszcze כרע רבץ כאריה וכלביא מי יקימנו kara’ rawa’c kaa’rie uchelawi’ mi jakime’nu: przysiadł, zaczaił się jak lew, jak straszny lew; kto go ruszy? oraz: ולו יקהת עמים welo’ ikha’t amim - jemu będą poddane narody. gdy jaakow umarł, józef z braćmi oraz wielkim orszakiem egipcjan pogrzebał go w miejscu zwanym odtąd אבל מצרים awel micrajim, żałoba egiptu, lub za wujkiem – płacz egipski. wrócił do egiptu, no i… teraz ojca nie ma, więc bracia, którzy wrzucili go do dołu, a potem sprzedali do egiptu, zostali sami z józefem, prawą ręką faraona w wielkim egipcie. jasne, że zaczęli się bać. hebrajski tekst mówi tylko, że bracia „zobaczyli”, pardes dodaje: „różnicę u josefa” i mówili: לו ישטמנו יוסף והשב ישיב לנו את כל-הרעה אשר גמלנו אתו lu istemnu’ josef wehaszew jasziw lanu et kol-haraa’ aszer gama’lnu oto’, by snadź nie pamiętał na krzywdę, którą odniósł, a nie oddał nam wszytkiego złego, któreśmy czynili. dlatego bracia powołują się na słowa ojca, by józef im wybaczył. józef zapłakał, a oni יפלו לפניו ויאמרו הננו לך לעבדים japlu’ lefana’w wajomru’ hinnenu’ lecha’ laawadi’m, według cylkowa: upadli przed nim i rzekli: otośmy niewolnikami twoimi. na to józef: אל-תיראו כי התחת אלהים אני al.-tirau’ ki hatacha’t elohi’m ani’, co najzgrabniej romaniuk: nie bójcie się. czy ja mam zastępować wam boga? i dalej józef: אתם חשבתם עלי רעה אלהים חשבה לטובה ate’m chaszwte’m ala’j raa’ elohi’m chaszawa’ letowa’. wujek: wyście o mnie złe myślili, ale bóg obrócił to w dobre. i tu józef obiecał: אני אכלכל אתכם ואת טפכם ani’ achalke’l etche’m weet-tapchem, za wujkiem: ja żywić będę was i dziatki wasze. i ינחם אותם וידבר על-ליבם jenache’m ota’m wajedabe’r al liba’m, neufeld: i pocieszył ich i przemawiał do ich serca. ale też zaprzysiągł ich, by po śmierci wynieśli stąd jego kości. józef żył מאה ועשר שנים mea’ wae’ser szani’m sto dziesięć lat. a potem יחנטו אותו ויישם בארון במצרים jachantu’ oto’ wajise’m baaro’n bemicraji’m, neufeld: nabalsamowano go i włożono do skrzyni (romaniuk: do grobowca ) w micrajim. to jest w egipcie. i tak kończy się pierwsza część pięcioksięgu mojżeszowego, tory. תורה tora to jest הוראה hora’a, to jest pouczenie, instrukcja życia w judaizmie.

5 wyświetlenia0 komentarz

Ostatnie posty

Zobacz wszystkie

moral-etyka co tydzień (15) – zła i dobra droga

tora תורה - (pięć pierwszych ksiąg biblii), fragment (15) bó (wj. 10,1-13,16). pirkej awot פרקי אבות - traktat miszny. jezus ישוע - nowy testament. wj. 10,13 bóg zesłał na egipt haarbé הָאַרְבֶּֽה – s

moral-etyka co tydzień (14) – bóg dręczy ludzi

tora תורה (pięć pierwszych ksiąg biblii), fragment (14) waerá (wj. 6,2-9,35). pirkej awot פרקי אבות traktat miszny. wj. 7,20 aharon podniósł laskę i jehafchú kol-hamaím aszér-bajeór ledám יֵּהָ֥פְכ֛וּ כּ

© hebrajska kafé projekt | hebrajskakafe@gmail.com

 

563 pne – budda – siddhartha gautama בודהה - סידהארטהה גאוטמה  – inicjator buddyzmu | 100 stary testament תנ"ך – kanon judaizmu | 120 nowy testament ברית החדשה – kanon chrześcijaństwa | 500 talmud תלמוד – komentarz to pięcioksięgu | 1541 wujek – jakub wujek – polski ksiądz, tłumacz biblii | 1700 beszt – światło ogniska - baal szem tow  - israel ben eliezer ישראל בן אליעזר – inicjator chasydyzmu | 1787 kocker rebe – światło prawdy - menachem mendel morgensztern מנחם מנדל מורגנשטרן – rabin w kocku | 1798 mickiewicz – adam mickiewicz – poeta, dramatopisarz polski | 1810 salanter – światło sumienia - israel lipkin misalant ישראל ליפקין מסךנט. inicjator moralno-etycznego ruchu musar | 1810 geiger – światło postępu – awraham geiger, inicjator reformy judaizmu | 1838 chafec chajim – światło słowa - israel meir hakohen ישראל מאיר הכהן - założyciel jeszywy w raduniu, propagator czystej i etycznej mowy |1873 bialik – chaim nachman bialik חיים נחמן ביאליק – poeta hebrajski | 1881 kaplan – światło idei – mordechaj kaplan מרדכי קפלן – inicjator judaizmu rekonstrukcjonistycznego | 1887 agnon światło tory - szmuel josef agnon שמואל יוסף עגנון - pisarz hebrajski | 1904 jeszurun – awot jeszurun אבות ישורון poeta hebrajski | 1910 alterman - natan alterman נתן אלתרמן – poeta i dramatopisarz hebrajski |1924 amichaj – światło lodówki - jehuda amichaj יהודה עמיחי - poeta hebrajski |1928 wine – światło człowieka – sherwin wine - inicjator judaizmu humanistycznego |1938 steinzalc – światło kamienia – adin ewen israel עדין אבן ישראל – rabin. autor wersji talmudu we współczesnym hebrajskim |1939 oz – światło pokoju - amos oz עמוס עוז - pisarz hebrajski i izraelski działacz pokojowy | 1939 einstein – arik einstein אריק איינשטיין – piosenkarz i kompozytor izraelski | 2006 pardes lauder – tu: pięcioksiąg we współczesnym żydowskim przekładzie na język polski.