kristallnacht - noc kryształowa - ליל הבדולח

chociaż niemcy tę noc 9 listopada 1938, gdy rozbijali w drobny mak żydowskie kryształy, szyby, lustra, plądrowali sklepy i palili synagogi w niemczech (również tu we wrocławiu) nazwali kristallnacht, to na pewno niesłusznie jak zauważa jerzy kichler (z wrocławia) dzisiaj podtrzymujemy tę nazwę. bo kryształowo nie było. ale dalej mówi się kristallnacht i noc kryształowa również tu we wrocławiu, na co dzień i w rocznicę tej tragedii, również na całym świecie i w izraelu, gdzie jej hebrajska nazwa to lejl habdólach ליל הבדוח. we wrocławiu mamy zatem 9 listopada żałobę żydowską, 11 listopada polskie święto niepodległości, a 10 listopada jest pusto, to jest ta przestrzeń, która oddziela żydów i polaków, zamiast jakoś ich ustawić względem siebie. i póki tego dnia będzie pusto, nie będzie szans na wspólną przestrzeń. nie będzie kryształowo.

2 wyświetlenia0 komentarz

Ostatnie posty

Zobacz wszystkie

świece bnejbrakowe - נרות בני ברק

w piątki wczesnym popołudniem w radio kan bet ma swoją audycję publicystyczną znany izraelski muzyk kobi oz (jak amos oz, tak, ale to nie rodzina, bo amos oz właściwie nazywał się amos klausner) i ten

odszedł rabin ewen israel i minął piątek

rano wiadomość z jerozolimy. zmarł adin ewen israel (steinzalc), u nas światło kamienia, autor przekładu na współczesny hebrajski całego talmudu babilońskiego i około sześćdziesięciu książek. po polsk

© hebrajska kafé projekt | hebrajskakafe@gmail.com

 

563 pne – budda – siddhartha gautama בודהה - סידהארטהה גאוטמה  – inicjator buddyzmu | 100 stary testament תנ"ך – kanon judaizmu | 120 nowy testament ברית החדשה – kanon chrześcijaństwa | 500 talmud תלמוד – komentarz to pięcioksięgu | 1541 wujek – jakub wujek – polski ksiądz, tłumacz biblii | 1700 beszt – światło ogniska - baal szem tow  - israel ben eliezer ישראל בן אליעזר – inicjator chasydyzmu | 1787 kocker rebe – światło prawdy - menachem mendel morgensztern מנחם מנדל מורגנשטרן – rabin w kocku | 1798 mickiewicz – adam mickiewicz – poeta, dramatopisarz polski | 1810 salanter – światło sumienia - israel lipkin misalant ישראל ליפקין מסךנט. inicjator moralno-etycznego ruchu musar | 1810 geiger – światło postępu – awraham geiger, inicjator reformy judaizmu | 1838 chafec chajim – światło słowa - israel meir hakohen ישראל מאיר הכהן - założyciel jeszywy w raduniu, propagator czystej i etycznej mowy |1873 bialik – chaim nachman bialik חיים נחמן ביאליק – poeta hebrajski | 1881 kaplan – światło idei – mordechaj kaplan מרדכי קפלן – inicjator judaizmu rekonstrukcjonistycznego | 1887 agnon światło tory - szmuel josef agnon שמואל יוסף עגנון - pisarz hebrajski | 1904 jeszurun – awot jeszurun אבות ישורון poeta hebrajski | 1910 alterman - natan alterman נתן אלתרמן – poeta i dramatopisarz hebrajski |1924 amichaj – światło lodówki - jehuda amichaj יהודה עמיחי - poeta hebrajski |1928 wine – światło człowieka – sherwin wine - inicjator judaizmu humanistycznego |1938 steinzalc – światło kamienia – adin ewen israel עדין אבן ישראל – rabin. autor wersji talmudu we współczesnym hebrajskim |1939 oz – światło pokoju - amos oz עמוס עוז - pisarz hebrajski i izraelski działacz pokojowy | 1939 einstein – arik einstein אריק איינשטיין – piosenkarz i kompozytor izraelski | 2006 pardes lauder – tu: pięcioksiąg we współczesnym żydowskim przekładzie na język polski.